II. Dünya Savaşı sırasında üslerine geri dönen savaş uçakları incelendi. Uçakların kanatlarında ve gövdelerinde çok sayıda mermi izi vardı. İlk öneri son derece mantıklı görünüyordu: en çok mermi alan bölgeleri güçlendirelim.
Fakat istatistikçi Abraham Wald farklı bir noktaya dikkat çekti. İncelenen uçakların ortak bir özelliği vardı: hepsi geri dönmeyi başarmıştı. Bu nedenle üzerlerindeki mermi izleri, aslında uçağın o bölgelerden vurulmasına rağmen uçmaya devam edebildiğini gösteriyordu.
Wald’ın asıl dikkat ettiği yerler ise geri dönen uçaklarda neredeyse hiç mermi izi bulunmayan bölgelerdi. Çünkü uçaklar bu kritik noktalardan vurulduğunda üsse geri dönemiyor olabilirlerdi. Dolayısıyla incelenecek uçakların arasında zaten yer almıyorlardı.
Abraham Wald, 1943
Aynı uçaklar. Aynı mermi izleri. Aynı veri…
DetayKapat: Aynı uçaklar. Aynı mermi izleri. Aynı veri…
Ama farklı bir soru, tamamen farklı bir sonuca götürdü.
Bizim için perspective tam olarak budur: verinin bize ilk bakışta ne söylediği kadar, neyi söylemediğini de sorgulamak. Biz yalnızca veri toplamıyoruz. Doğru soruyu arıyoruz.
ID Research & Consultancy’nin yaklaşımının merkezinde bu düşünce yer alır. Çünkü araştırmada en büyük yanılgılardan biri, elde edilen verinin kendiliğinden doğru karara götüreceğini düşünmektir. Binlerce görüşme yapılabilir. On binlerce gözlem toplanabilir. Yüzlerce gösterge üretilebilir. Ama yanlış soruya cevap aranıyorsa, çok veri her zaman daha fazla bilgi anlamına gelmez.
Bu nedenle biz her araştırmaya yalnızca "ne görüyoruz?" sorusuyla başlamayız. Aynı zamanda şunları sorarız:
- Neyi göremiyoruz?
- Kim bu verinin dışında kalıyor?
- Bu sonucu başka ne açıklayabilir?
- Hangi bilgi kararı gerçekten değiştirebilir?
Bu sorgulama biçimi, ID’nin yalnızca analitik yaklaşımı değil; temel perspektifidir.
2010’dan bugüne: aynı merak, daha büyük bir kapasite
ID’nin yolculuğu 10 Ekim 2010’da araştırma, istatistik ve metodoloji bilgisini gerçek hayat problemlerinin çözümünde kullanma amacıyla başladı.
DetayKapat: 2010’dan bugüne: aynı merak, daha büyük bir kapasite
Başlangıçtaki temel düşünce bugün de değişmedi: kararların varsayımlara değil, güvenilir kanıta dayanması gerekir.
Yıllar içinde bu yaklaşım; araştırma tasarımı ve örneklemeden saha operasyonlarına, veri yönetiminden ileri analitiğe, izleme ve değerlendirmeden danışmanlığa kadar uzanan bütünleşik bir yapıya dönüştü.
Bugün ID Research & Consultancy; araştırma problemini tanımlayabilen, doğru metodolojiyi kurabilen, hedef kitleyi bilimsel yöntemlerle seçebilen, veriyi sahada güvenilir biçimde üretebilen, kalitesini kontrol edebilen, analiz edebilen ve elde edilen kanıtı karar vericiler için anlamlı hale getirebilen bağımsız bir araştırma ve danışmanlık kuruluşudur.
Sahaya yalnızca veri toplamak için çıkmıyoruz
Araştırmanın güvenilirliği analiz aşamasında başlamaz. Bir sonuç ancak onu üreten süreç kadar güvenilirdir. Bu nedenle ID’de saha çalışması yalnızca anketörlerin görüşme gerçekleştirdiği operasyonel bir aşama değildir.
DetayKapat: Sahaya yalnızca veri toplamak için çıkmıyoruz
Örnekleme tasarımı, saha organizasyonu, eğitim, süpervizyon, dijital veri toplama, paradata kontrolleri, kalite doğrulaması ve QA/QC süreçleri aynı sistemin parçalarıdır.
Bugün Türkiye’nin 81 ilinde ve 26 NUTS-2 bölgesinde saha operasyonu yürütebilen bir yapıya sahibiz. CAPI, CATI ve CAWI yöntemlerini araştırmanın ihtiyacına göre tek başına veya birlikte kullanıyoruz. Gerçekleştirdiğimiz 100.000’den fazla görüşme, bizim için yalnızca kurumsal bir kapasite göstergesi değildir. Her görüşme, anlamaya çalıştığımız daha büyük resmin bir parçasıdır.
Veriden kanıta, kanıttan karara
Bizim işimiz veri teslim edildiğinde bitmez. Asıl değer bundan sonra başlar. Verinin içinde örüntüleri, farklılıkları, ilişkileri ve açıklayıcı mekanizmaları ararız.
DetayKapat: Veriden kanıta, kanıttan karara
Bazen cevap bir ortalamadadır. Bazen iki grup arasındaki farkta. Bazen görünmeyen bir alt grupta. Bazen de Abraham Wald’ın uçaklarında olduğu gibi, veride bulunmayanlarda.
Bu nedenle metodoloji, istatistik ve analitik ID’nin destek fonksiyonları değil; araştırmanın merkezidir. Amacımız yalnızca "ne olduğunu" göstermek değildir. Neden olduğunu, kimler için farklı olduğunu, hangi koşullarda değiştiğini ve bundan sonra ne yapılabileceğini anlamaya çalışırız.
Türkiye’den bölgesel araştırma kapasitesine
ID’nin deneyimi bugün tek bir sektörle veya tek bir araştırma türüyle sınırlı değildir.
DetayKapat: Türkiye’den bölgesel araştırma kapasitesine
Sağlık, eğitim, istihdam, girişimcilik, gençlik, sosyal politika, toplumsal cinsiyet, çevre, ekonomik kalkınma ve özel sektör araştırmaları dahil olmak üzere farklı alanlarda büyük ölçekli çalışmalar yürüttük.
Dünya Bankası, WHO, UNICEF, ILO, UN Women ve diğer uluslararası kuruluşlarla ilişkili araştırma ve saha projelerinde yer aldık.
Türkiye’de geliştirdiğimiz metodolojik ve operasyonel deneyimi bugün Balkanlar, Kafkasya, Orta Asya ve Orta Doğu’yu kapsayan daha geniş bir bölgesel kapasiteye dönüştürüyoruz.
Ancak uluslararasılaşmayı yalnızca daha fazla ülkede saha yapmak olarak görmüyoruz. Çünkü aynı soru, farklı toplumlarda aynı anlama gelmeyebilir. Aynı gösterge, farklı ekonomik ve kültürel bağlamlarda farklı şeyler anlatabilir. Bu nedenle bölgesel araştırmada da temel yaklaşımımız değişmez: önce bağlamı anlamak, sonra doğru yöntemi kurmak.
ID Perspektif
Herkes aynı tabloya bakabilir. Herkes aynı yüzdeleri görebilir. Herkes aynı veri setine sahip olabilir. Farkı yaratan çoğu zaman hangi sorunun sorulduğudur.
DetayKapat: ID Perspektif
Biz buna ID Perspektif diyoruz. Görünene bakarız. Görünmeyeni sorgularız. Doğru kanıtı ararız. Ve bilgiyi karara dönüştürürüz.
Çünkü bizim için araştırmanın gerçek değeri, daha fazla veri üretmek değildir. Daha iyi anlamaktır. Ve daha iyi anlamak, daha iyi bir perspektifle başlar.